آداب و رسوم مردم شهرهای مختلف ایران در ماه محرم
عزاداری محرم در شهرهای ایران به یک رویداد ملیِ تبدیل شده است. این مراسم در بعضی شهرها آنقدر پر شور و خالصانه میباشد که عزاداران را از شهرهای مجاور به سمت خود میکشاند. کارهایی که معمولا در عزاداری محرم به صورت مشترک انجام میشود شامل مواردی همچون: علمگردانی و نخل گردانی، پخش غذاهای نذری، هیئتها و دستههای عزاداری میباشد. اما بعضی رسوم، مختص مناطق و شهرهای خاص میباشد. در این مطلب از هتل گلدن پالاس مشهد قرار است آیین عزاداری شهرهای مختلف ایران را معرفی نماییم، تا انتهای این مطلب همراه ما باشید.
آداب و رسوم ماه محرم در شهرهای مختلف ایران
برگزاری مراسم محرم در شهرهای ایران اهمیت بسیاری برای عزاداران حسینی دارد. به طور معمول آداب و رسوم عزاداری محرم در هر شهری متفاوت میباشد و مردم هر شهر با توجه به فرهنگی که دارند و سنتهایی که از گذشتگان به جا مانده، یک ماه برای امام حسین و یارانش عزاداری میکنند. آشنایی با آداب و رسوم مختلف عزاداری در شهرهای ایران میتواند به ما کمک کند تا با فرهنگ و آیینهای دیدنی شهرهای مختلف به طور کامل آشنا شویم.
بیشتر بخوانید: بهترین هتل مشهد نزدیک حرم
1. چمر و چایینه ایلام
در شهر ایلام آیینهای نمادین جذابی در ایام سوگواری برگزار میشود. یکی از این آیینها، چمر میباشد. البته چمر به غیر از روزهای ماه محرم، به مناسبت درگذشت افراد شاخص و مهم برگزار میشود. زمان و مکان برگزاری چمر از چند روز قبل به مردم اطلاع رسانی میشود. همه در موعد مقرر دور هم جمع میشوند. در این مراسم زنان ایلامی شروع به عزاداری مخصوص خود میکنند. آنها در حالی که بر سر و روی خود میزنند، آواهای مخصوص عزاداری را با صدای بسیار بلند میخوانند. این نواهای هماهنگ زنان، آداب و رسوم محرم را به شکلی متفاوت به نمایش میگذارد.
سپس اسبی آراسته و مجهز به خنجر و تفنگ به میدان آورده میشود. زنان پس از دیدن این اسب، صدای خود را بالاتر میبرند و عزاداری خود را با شدت بیشتری انجام میدهند. مردم اگر نذر داشته باشند، غذا درست میکنند و پس از مراسم بین عزاداران توزیع میکنند.
همچنین در این شهر یک مراسم خاص و منحصر به فرد دیگری نیز برپا میشود. این آیین به چایینه معروف میباشد و بیشتر مخصوص زنان میباشد. چایینه را در چند روز از ماه محرم و برای چند تن از یاران امام حسین(ع) و خود ایشان برگزار میکنند. چایینه حضرت علیاکبر، چایینه قاسم، چایینه حضرت عباس و چایینه امام حسین(ع) هر کدام آیین مخصوص خود را دارد.
چایینه قاسم از خاصترین و جذابترین مراسمی میباشد که در این ایام برگزاری میشود؛ این مراسم تلفیق هماهنگ و درخشانی از غم و شادی میباشد. در چایینه قاسم دختری جوان و مجرد لباس سفید و رواندازی سبز به تن میکند. زنان شمع، نقل و نبات، حنا و عود با خود همراه دارند. سپس زنانی با عنوان چایینهخوان وارد میدان میشوند و شروع به مداحی میکنند. اما در بین مراسم، فردی یک کفن خونی با خود میآورد و از شهادت قاسم که داماد این مجلس میباشد، خبر میدهد. در این زمان همه چیز تغییر میکنند و عروسی تبدیل به عزا میشود. بر سر عروس چادر سیاهی میکشند و بر سر و روی خود میزنند. شمعها را خاموش میکنند و به جای مداحی، نوحهخوانی میکنند.
2.مشعل گردانی در قم
در شهر قم در شب های 8 و 9 محرم توسط عراقی های ساكن در این شهر پس از تاریكی هوا، مشعل هایی را به دست میگیرند و به داخل شهر میروند. تاریكی هوا و نور مشعل ها همراه با ذكر مصیبت فضایی سوزناك را برای عاشقان امام حسین (ع) به وجود می آورد.
بیشتر بخوانید: کدام هتل مشهد بهترین رستوران را دارد؟
3.شاه حسین تبریز
یکی دیگر از مراسم باشکوهی که در ایام سوگواری امام حسین(ع) در ایران برگزار میشود، مراسم «شاه حسین» تبریز میباشد. این آیین که در لهجه محلی به آن «شاخسی» میگویند، از چند روز قبل از محرم شروع میشود و تا ظهر عاشورا ادامه دارد.
در این مراسم عزاداران سیاهپوش کنار یکدیگر میایستند و با قرار دادن یک دستشان پشت کمر دیگری، زنجیرهای تشکیل میدهند. سپس با دست دیگر چوبی مخصوص را در مسیر سر تا پای خود حرکت میدهند. این حرکات همراه با نوای «شاه حسین» و «وای حسین» عزاداران است. آیین شاه حسین، رفتاری نمادین است؛ گویا عزاداران در حال عزیمت به کربلا و قرار گرفتن در کنار یاران امام حسین(ع) هستند.
4.نذری برون در روستای باغملك در استان اصفهان
در استان اصفهان مراسم های بسیاری كه ریشه در سنت و اصالت آنها دارد برگذار میشود. در نزدیكی شهر مباركه روستاهای باغملك و اراضی رسمی زیبا در روزهای تاسوعا و عاشورای حسینی برگزار می كنند. اهالی روستای اراضی در روز تاسوعا غذاهایی به حد توان هر خانواده تهیه میکنند و به حسینیه میبرند. بعد از نماز ظهر از خانواده ای كه از روستای باغملك دعوت كرده اند پذیرایی مفصلی می كنند. در روز عاشورا نیز اهالی اراضی به باغملك رفته و پس از سوگواری در عزاداری امام حسین (ع) از آنها پذیرایی میکنند.
5.طبق كشی در قزوینی
در شهر قزوین نیز همانند دیگر شهر های ایران، هر ساله در ایام محرم مراسمی متفاوت برگزار می شود. مردم این شهر طبق هایی كه با طول 1 الی 2 متر و به شكل استوانه میباشد را بر سر گذاشته و در میان مردم و عزاداران حركت می كنند. این طبق دور تا دورشان آئینه كاری میباشد و از دور كاملا می درخشد.
6.پخش نذری در مشهد
با آغاز محرم مشهدالرضا سیاه پوش میشود، پرچمهای سیاه رنگ در گوشه و کنار شهر و همچنین گنبد امام رضا (علیهالسلام) به چشم میخورد. در خیابانهای مشهد ایستگاههای صلواتی برای پذیرایی از عزاداران به چشم میخورد. دستههای عزاداری در روزهای 9 و 10 محرم، در خیابانهای اطراف حرم راه میافتند.
این دستهها با نوحه خوانی، سینهزنی و زنجیرزنی عشق، ارادت خود را به امام حسین (ع) نشان میدهند.
در تاسوعا و عاشورا تمام سطح شهر به غیر از اطراف حرم مطهر، تعطیل میباشد و هیچ کسب و کاری فعالیت ندارد. به همین دلیل هتلهای اطراف حرم از اهمیت خاصی برخوردار میباشند.
اگر میخواهید این عزاداری را از نزدیک مشاهده نمایید، رزرو هتل بین المللی گلدن پالاس مشهد را در الویت قرار دهید، زیرا این هتل مجلل در نزدیک حرم میباشد و شما میتوانید تمام مراسم سوگواری را لحظه به لحظه دنبال کنید.
یکی دیگر از کارهایی که مردم این شهر خیلی به آن اعتقاد دارند، نذری دادن است. همچنین قربانی کردن گوسفند از دیگر رسوماتی است که باید حتما انجام شود.
نذریها را بیشتر در اطراف حرم پخش میکنند، زیرا دستههای عزاداری و ازدحام جمعیت در آن منطقه میباشد.
چگونگی رزرو هتل در عاشورا
در روز عاشورا مشهد یکی از شلوغترین شهرها میشود. دستههای عزاداری اطراف حرم امام رضا (ع)، صحنه باعظمتی را به نمایش میگذارند. اگر قصد سفر به شهر مشهد را در این ایام دارید، حداقل دو هفته قبل از سفر نسبت به رزرو هتل اقدام نمایید.
